Η ΑΑΔΕ βάζει στο στόχαστρο τους φορολογούμενους με ληξιπρόθεσμες οφειλές αξιοποιώντας ένα νέο ψηφιακό εργαλείο που έρχεται να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο η φορολογική διοίκηση εντοπίζει και αντιμετωπίζει τους κακοπληρωτές. Πρόκειται για το σύστημα «PARE», ακρωνύμιο από τα αρχικά Payment Capacity, Attitude, Recency και Event, ένα εργαλείο που αξιοποιεί τεχνητή νοημοσύνη για να δημιουργεί λεπτομερές προφίλ κάθε οφειλέτη.
Μέσω της ανάλυσης μεγάλου όγκου δεδομένων (big data), η ΑΑΔΕ θα συγκεντρώνει πληροφορίες για τραπεζικές καταθέσεις, εισοδήματα και περιουσιακά στοιχεία κάθε οφειλέτη, αξιολογώντας παράλληλα τη φορολογική του συμπεριφορά στο παρελθόν. Η νέα αυτή προσέγγιση επιτρέπει στη διοίκηση να διαχωρίζει όσους αδυνατούν πραγματικά να πληρώσουν από εκείνους που επιλέγουν να μην πληρώσουν.
Πώς λειτουργεί το PARE: Οι 4 άξονες αξιολόγησης
P – Payment Capacity:
- Εξέταση τραπεζικών λογαριασμών, εισοδημάτων και ακίνητης περιουσίας για την πραγματική δυνατότητα αποπληρωμής.
A – Attitude:
- Αξιολόγηση της προηγούμενης φορολογικής συμπεριφοράς: ρυθμίσεις, έγκαιρες πληρωμές, χρόνια ασυνέπεια.
R – Recency:
- Διαφορετική βαρύτητα για «φρέσκες» και παλαιότερες οφειλές — η παλαιότητα του χρέους μετράει.
E – Event:
- Συνυπολογισμός κρίσιμων γεγονότων: απώλεια εισοδήματος, επιχειρηματική κρίση, οικονομικές έκτακτες ανάγκες.
Με αυτούς τους τέσσερις άξονες, η φορολογική διοίκηση μπορεί να κατανέμει τους διαθέσιμους πόρους εκεί όπου η πιθανότητα είσπραξης είναι υψηλότερη, βελτιστοποιώντας ουσιαστικά την αποτελεσματικότητα των ενεργειών της. Υπενθυμίζεται ότι το 71% των οφειλετών της Φορολογικής Διοίκησης και το 80% της Τελωνειακής Διοίκησης βρίσκονται ήδη υπό αναγκαστικά μέτρα είσπραξης.
Οι φιλόδοξοι στόχοι του επιχειρησιακού σχεδίου 2026
Η είσπραξη ληξιπρόθεσμων οφειλών προς το Δημόσιο αποτελεί κεντρικό στόχο της ΑΑΔΕ για φέτος, σύμφωνα με το Επιχειρησιακό Σχέδιο 2026. Οι αριθμοί που τίθενται στο τραπέζι είναι εντυπωσιακοί:
Στόχοι εισπράξεων 2026:
- 3,2 δισ.Συνολικές εισπράξεις από παλαιές ληξιπρόθεσμες οφειλές φορολογουμένων
- 1,5 δισ.Εισπράξεις οφειλών ΦΠΑ από παλαιές ληξιπρόθεσμες υποθέσεις
- 850 εκατ.Εισπράξεις ΕΜΕΙΣ από μεγάλους οφειλέτες και στοχευμένες δράσεις
- 28 εκατ.Εισπράξεις έναντι ληξιπρόθεσμων οφειλών προς την Τελωνειακή Διοίκηση
Παράλληλα, η ΑΑΔΕ δεσμεύεται για περιοδική αξιολόγηση οφειλετών, καθώς και για έλεγχο και επαναξιολόγηση τουλάχιστον του 70% των υποθέσεων μεγάλων οφειλετών για την τελευταία πενταετία. Επίσης, τίθεται ως στόχος η εισπραξιμότητα 35% επί των νέων ληξιπρόθεσμων οφειλών.
Τεχνητή νοημοσύνη και στοχευμένοι φορολογικοί έλεγχοι
Το PARE δεν είναι το μόνο μέτωπο στο οποίο η ΑΑΔΕ αξιοποιεί νέες τεχνολογίες. Η ανάλυση κινδύνου με χρήση τεχνητής νοημοσύνης ενσωματώνεται πλέον και στη διαδικασία επιλογής υποθέσεων για φορολογικό έλεγχο. Κλάδοι με μεγάλο φορολογικό κενό, υψηλά ποσοστά παραβατικότητας ή αισθητές αποκλίσεις ανάμεσα σε δηλωθέντα εισοδήματα και πραγματικές δαπάνες βρίσκονται πρώτοι στη λίστα των ελέγχων.
Οι Δυνάμεις Ελέγχου Οικονομικών Συναλλαγών, εξοπλισμένες με αναλυτικά εργαλεία και πρόσβαση σε εκτεταμένες βάσεις δεδομένων, θα επικεντρωθούν στην αποκάλυψη κυκλωμάτων φοροδιαφυγής, λαθρεμπορίου και δασμοφοροδιαφυγής. Ταυτόχρονα, στόχος είναι η ενίσχυση της καταπολέμησης της απάτης στον ΦΠΑ, η αντιμετώπιση της αδήλωτης εργασίας, η ανάκτηση επιδοτήσεων που έχουν εισπραχθεί παράτυπα, καθώς και ο χειρισμός σύνθετων περιπτώσεων οικονομικού εγκλήματος.
Συνολικά, η ΑΑΔΕ εισέρχεται σε μια νέα εποχή, όπου τα δεδομένα και η αλγοριθμική ανάλυση αντικαθιστούν τη «λαχειοφόρο» λογική του τυχαίου ελέγχου. Για τον φορολογούμενο, αυτό σημαίνει ότι η «αθέατη» πλευρά της οικονομικής του δραστηριότητας γίνεται ολοένα και πιο δύσκολο να παραμένει αθέατη.
