Σε φάση ριζικής ανανέωσης εισέρχεται ένα από τα σημαντικότερα νεότερα μνημεία της πρωτεύουσας. Ο ιστορικός Σιδηροδρομικός Σταθμός Αθηνών-Πελοποννήσου, ένα αρχιτεκτονικό στολίδι που παρέμενε σιωπηλό για χρόνια, ετοιμάζεται να αποκτήσει ξανά τη χαμένη του αίγλη, μέσω ενός ολοκληρωμένου σχεδίου δράσης που ανακοίνωσε η ΓΑΙΑΟΣΕ.
Στόχος δεν είναι μόνο η αισθητική αναβάθμιση, αλλά η λειτουργική επανένταξη του κτιρίου στον αστικό ιστό, σε συνδυασμό με την παράλληλη αναβάθμιση του γειτονικού Σταθμού Λαρίσης.
Οι τρεις άξονες για τη «σωτηρία» του κτιρίου
Το σχέδιο της ΓΑΙΑΟΣΕ για την αναζωογόνηση του σταθμού αναπτύσσεται σε τρία διακριτά επίπεδα, με τις πρώτες παρεμβάσεις να έχουν ήδη ολοκληρωθεί.
1. Άμεση αποκατάσταση και προστασία
Το πρώτο βήμα αφορούσε τη «διάγνωση» και τη «θεραπεία» των πληγών του κτιρίου. Κλιμάκια μηχανικών κατέγραψαν τις φθορές και, κατόπιν έγκρισης από το Υπουργείο Πολιτισμού (Υπηρεσία Νεωτέρων Μνημείων), προχώρησαν σε άμεσες σωστικές εργασίες που ολοκληρώθηκαν τον Δεκέμβριο του 2025. Συγκεκριμένα:
- Τοποθετήθηκε νέα περίφραξη για την αποτροπή βανδαλισμών.
- Επισκευάστηκαν οι υδρορροές και αντικαταστάθηκαν σπασμένα κεραμίδια για τη στεγανοποίηση του κτιρίου.
- Ενισχύθηκε ο ξύλινος σκελετός και αποκαταστάθηκαν τα μεταλλικά στοιχεία της χαρακτηριστικής θολωτής στέγης.
2. Οι μελέτες της επόμενης μέρας
Στον δεύτερο άξονα, βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη ο διαγωνισμός για την εκπόνηση των οριστικών μελετών (αρχιτεκτονική, στατική, ηλεκτρομηχανολογική και φυτοτεχνική). Σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα, οι μελέτες αυτές αναμένεται να κατατεθούν προς έγκριση στο Υπουργείο Πολιτισμού εντός του 2026, ανοίγοντας τον δρόμο για τη μεγάλη ανάπλαση.
3. Η «γέφυρα» με τον Σταθμό Λαρίσης
Το τρίτο και πλέον φιλόδοξο σκέλος αφορά τη συνολική αξιοποίηση του ακινήτου και τη σύνδεσή του με τον Κεντρικό Σιδηροδρομικό Σταθμό (Σταθμό Λαρίσης). Στο τραπέζι βρίσκεται η πρόταση για την κατασκευή πεζογέφυρας, η οποία θα ενοποιεί τις δύο πλευρές των γραμμών, δημιουργώντας έναν ενιαίο χώρο πολιτισμού και μεταφορών.
Ένα αρχιτεκτονικό κομψοτέχνημα με την υπογραφή του Τσίλλερ
Ο Σιδηροδρομικός Σταθμός Πελοποννήσου δεν είναι απλώς ένα κτίριο, αλλά ένα κεφάλαιο της ελληνικής ιστορίας. Εγκαινιάστηκε στις 30 Ιουνίου 1884 και λειτούργησε ως η «καρδιά» της σύνδεσης της Αθήνας με την Πελοπόννησο μέχρι το κλείσιμό του, το 2005.
Το κτίριο, έκτασης 1.005 τ.μ., αποτελεί μικρογραφία του σταθμού Σιρκετσί της Κωνσταντινούπολης. Σχεδιάστηκε αρχικά από Γάλλους μηχανικούς, ωστόσο η τελική του μορφή φέρει την υπογραφή του σπουδαίου Ερνέστο Τσίλλερ, γεγονός που του χάρισε τον χαρακτηρισμό ως «έργο τέχνης» από το Υπουργείο Πολιτισμού.
«Επένδυση στη μνήμη»
Μιλώντας για τη σημασία του έργου, ο Διευθύνων Σύμβουλος της ΓΑΙΑΟΣΕ, Παναγιώτης Μπαλωμένος, τόνισε: «Η διάσωση και επαναλειτουργία του Σιδηροδρομικού Σταθμού Πελοποννήσου αποτελεί στρατηγική προτεραιότητα. Πρόκειται για μια επένδυση στη μνήμη, την αρχιτεκτονική μας κληρονομιά και την αστική αναγέννηση της περιοχής. Με την ολοκλήρωση των άμεσων εργασιών κάναμε το πρώτο βήμα και πλέον προχωράμε στις μελέτες για την πλήρη αποκατάσταση του μνημείου».
Η αναγέννηση του Σταθμού Πελοποννήσου αναμένεται να αλλάξει ριζικά την εικόνα της περιοχής του Μεταξουργείου και του Σταθμού Λαρίσης, δημιουργώντας έναν νέο πόλο έλξης για κατοίκους και επισκέπτες.
