Το τριήμερο του Αγίου Πνεύματος, 29 έως 31 Μαΐου, το Ναύπλιο μετατρέπεται σε σκηνή αργεντίνικου τάνγκο. Το Nafplio Tango Escape – ένα tango gathering που φέρνει για πρώτη φορά τον χορό αυτό στην Αργολίδα με αυτή τη μορφή – θα φιλοξενήσει σεμινάρια, shows, milongas και ζωντανή μουσική σε τρεις ημέρες. Και ο χώρος των βραδινών εκδηλώσεων δεν είναι τυχαίος: το ιστορικό Βουλευτικό Ναυπλίου, το κτίριο που στέγασε την Πρώτη Βουλή των Ελλήνων.

Τρεις μέρες τάνγκο στο κέντρο της Αργολίδας

Η διοργάνωση καλύπτει τρεις ολόκληρες ημέρες με πυκνό πρόγραμμα. Σεμινάρια για όλα τα επίπεδα, από αρχάριους έως προχωρημένους, εναλλάσσονται με practicas και καταλήγουν κάθε βράδυ σε milonga με ζωντανή μουσική. Προβλέπονται επίσης shows από έμπειρους χορευτές, ενώ ολόκληρο το τριήμερο έχει σχεδιαστεί ως ταξίδι και ως διακοπές. Ο στόχος των διοργανωτών, όπως οι ίδιοι δηλώνουν, είναι να συνδυαστεί η αγάπη για τον χορό με την ελληνική φιλοξενία, το καλό φαγητό και την ατμόσφαιρα μιας από τις ομορφότερες πόλεις της χώρας.

Το Ναύπλιο, πρώτη πρωτεύουσα του νεοελληνικού κράτους, δεν θα μπορούσε παρά να είναι πιο κατάλληλος τόπος για μία τέτοια διοργάνωση. Τα πλακόστρωτα της παλιάς πόλης, το Παλαμήδι στον ορίζοντα, η θάλασσα δίπλα, όλα αυτά σχηματίζουν ένα σκηνικό που ελάχιστοι ευρωπαϊκοί προορισμοί μπορούν να αντιγράψουν.

Το Βουλευτικό: Ο χώρος που κάνει τη διαφορά

Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο της διοργάνωσης είναι ο χώρος φιλοξενίας των τριών βραδινών milongas. Το κτήριο της πρώτης βουλής των Ελλήνων – γνωστό και ως «Βουλευτικό» – είναι ο χώρος όπου συνεδρίασε για πρώτη φορά η Εθνοσυνέλευση των Ελλήνων, λίγο μετά την Επανάσταση του 1821. Εδώ μέσα, σε έναν χώρο φορτωμένο με ιστορική μνήμη δύο αιώνων, το τάνγκο θα βρει μία ασυνήθιστη, σχεδόν παράδοξη αλλά απολύτως συναρπαστική, στέγη.

Ο συνδυασμός αυτός – αργεντίνικος χορός και νεοελληνική ιστορία – δεν είναι απλώς εντυπωσιακός. Είναι και συμβολικός. Και οι δύο, το τάνγκο και η ελληνική Επανάσταση, ξεκίνησαν από κάτω, από τις λαϊκές τάξεις, και κατέληξαν να αποτελούν παγκόσμια πολιτισμικά κεφάλαια.

Τι είναι το αργεντίνικο τάνγκο και γιατί συγκινεί τόσους ανθρώπους

Για να καταλάβει κανείς γιατί ένα tango gathering μπορεί να γεμίσει ένα τριήμερο, πρέπει πρώτα να καταλάβει τι είναι αυτός ο χορός. Το τάνγκο γεννήθηκε στην περιοχή του Ρίο ντε λα Πλάτα, στην Αργεντινή και την Ουρουγουάη και διαδόθηκε σχεδόν σε όλον τον κόσμο. Πρόκειται για κοινωνικό αυτοσχεδιαστικό χορό.

Οι ρίζες του είναι λαϊκές και πολυπολιτισμικές. Στην Αργεντινή ζυμώθηκε με τις ανάγκες και την ιδιοσυγκρασία του τόπου, ενώ δέχτηκε αφρικανικές και creole επιρροές, και μετασχηματίστηκε σε κάτι εντελώς νέο. Μέχρι το τέλος του 19ου αιώνα, το τάνγκο ήταν ευρέως διαδεδομένο στις λαϊκές γειτονιές του Μπουένος Άιρες, αλλά αντιμετωπιζόταν εχθρικά από την αστική τάξη, στα μάτια της οποίας φάνταζε συνδεδεμένο με τον υπόκοσμο.

Η αποκατάστασή του ήρθε από αλλού, από το Παρίσι. Γύρω στα 1910, το τάνγκο άρχισε να χορεύεται έξω από την Αργεντινή ως ένας καινούργιος χορός της μόδας, από τις αστικές τάξεις, ακόμη και από την αριστοκρατία, πρώτα στο Παρίσι και μετά στην υπόλοιπη Ευρώπη και στη Βόρεια Αμερική.

Το αργεντίνικο τάνγκο αποτελεί σήμερα παγκόσμια κληρονομιά για την UNESCO. Οι ιστορικοί αναφέρουν το 1880 ως την αρχή του τάνγκο όπως το γνωρίζουμε σήμερα, αν και από τότε έχει αλλάξει και εξελιχθεί τόσο, που θα μπορούσε εύκολα να το περάσει κανείς για άλλο είδος χορού.

Η γλώσσα της αγκαλιάς

Αυτό που κάνει το αργεντίνικο τάνγκο διαφορετικό από άλλους χορούς είναι η «κλειστή αγκαλιά», η άμεση, σωματική επαφή των δύο χορευτών που δεν αφήνει περιθώριο για επίπλαστη χαρά ή τυπικές κινήσεις. Είναι ένας χορός που αναδεικνύει τον καβαλιέρο και είναι ιδιαίτερα θηλυκός για την ντάμα. Στο αργεντίνικο τάνγκο χορεύονται οι ορχήστρες της «χρυσής εποχής», οι γνωστές Orquesta Tipica. Όσοι βρίσκονται στην πίστα, πρώτα συγκεντρώνονται στον άνθρωπο με τον οποίο χορεύουν, αγγίζοντας τα κεφάλια τους με έναν τρυφερό τρόπο και προσφέροντας την πιο όμορφη αγκαλιά που μπορούν να δώσουν.

Σήμερα, δημιουργούνται σε όλο τον κόσμο, βραδιές αφιερωμένες στο αργεντίνικο τάνγκο, που ονομάζονται milongas. Η παράδοση και η εθιμοτυπία παραμένουν ζωντανές και τηρούνται από όλους όσους συμμετέχουν και παρευρίσκονται σε αυτές.

Από τον Carlos Gardel στον Astor Piazzolla

Δεν υπάρχει τάνγκο χωρίς μεγάλα ονόματα πίσω του. Ο Carlos Gardel (1890–1935) είναι ο τραγουδιστής που στην Αργεντινή θεωρείται σχεδόν εθνικός ήρωας και συνδέθηκε με τη μετάβαση του τάνγκο από μουσική των λαϊκών γειτονιών σε απόλυτα αποδεκτό άκουσμα για τη μεσαία τάξη. Ουσιαστικά δημιούργησε το tango-canción τραγουδώντας το 1917 το «Mi Noche Triste».

Ο σημαντικότερος συνθέτης του τάνγκο μετά τη χρυσή εποχή είναι ο Astor Piazzolla (1921–1992), ο οποίος εισήγαγε στο τάνγκο στοιχεία από τζαζ και κλασική μουσική. Μολονότι αρχικά συνάντησε αντίδραση στην Αργεντινή, είναι πλέον καθιερωμένος ως ένας μεγάλος μουσικός παγκοσμίως.

Τα tango escapes στην Ελλάδα

Το Nafplio Tango Escape δεν είναι το πρώτο του είδους στην Ελλάδα. Η χώρα διαθέτει μια ζωντανή κοινότητα αργεντίνικου τάνγκο, που με τα χρόνια έχει αποκτήσει σημαντικές διοργανώσεις.

Στη Θεσσαλονίκη, το Thessaloniki Tango Party έχει εξελιχθεί σε έναν από τους μεγαλύτερους θεσμούς του είδους στη χώρα. Το φεστιβάλ έχει γίνει διεθνής κόμβος για χορευτές από κάθε γωνιά του κόσμου, ενώνοντας ανθρώπους με κοινή αγάπη για το αργεντίνικο τάνγκο. Στην Αθήνα, το Athens Tango Marathon στο TANGart διεξάγεται ήδη από την 14η έκδοσή του, καθιερωμένο ως το παλαιότερο tango marathon στην Ελλάδα.

Σε διεθνές επίπεδο, η Ελλάδα εμφανίζεται πλέον και στον χάρτη των tango escape retreats, εκδηλώσεων που συνδυάζουν τον χορό με τον τουρισμό. Το Crete Tango Escape, για παράδειγμα, προσφέρει εβδομαδιαία προγράμματα στη δυτική Κρήτη, με milongas σε εμπνευστικά τοπία, μαθήματα για όλα τα επίπεδα και εμπειρίες όπως κατάδυση στα κρυστάλλινα νερά της Φαλάσαρνας και επίσκεψη στη λιμνοθάλασσα του Μπάλου.

Η τάση αυτή, να γίνεται το τάνγκο αφορμή για ταξίδι και σύνδεση με τον τόπο, είναι ακριβώς αυτό που φιλοδοξεί να κάνει και το Nafplio Tango Escape. Μόνο που σε αυτή την περίπτωση ο τόπος είναι το Ναύπλιο, και αυτό αλλάζει τα πάντα.

Ανοιχτή πρόσκληση σε όλους

Σύμφωνα με τους διοργανωτές, η εκδήλωση σχεδιάστηκε ως ανοιχτή και συμπεριληπτική, δεν απευθύνεται μόνο σε έμπειρους χορευτές. Στόχος τους είναι να φέρουν κοντά την κοινότητα του τάνγκο και να δημιουργήσουν έναν θεσμό που θα επαναλαμβάνεται, ένα μόνιμο σημείο συνάντησης για ανθρώπους από κάθε γωνιά της Ελλάδας και όχι μόνο.

Το τριήμερο του Αγίου Πνεύματος, 29 έως 31 Μαΐου, το Βουλευτικό Ναυπλίου θα ακούσει μπαντονεόν. Και αυτό από μόνο του αξίζει να δει κανείς.