Η Ελλάδα κατακτά την κορυφή της Ευρώπης σε έναν κρίσιμο τομέα της οικονομίας: τη δραστική μείωση της φοροδιαφυγής. Σύμφωνα με την επίσημη έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής «VAT gap in Europe Report 2025», η χώρα μας πέτυχε να περιορίσει το κενό στην είσπραξη του ΦΠΑ κατά 55% την τελευταία πενταετία, αποτελώντας το πλέον επιτυχημένο παράδειγμα στην ΕΕ.

Οι απώλειες εσόδων, που κάποτε αποτελούσαν «μαύρη τρύπα» για τον προϋπολογισμό, υποχωρούν πλέον σε μονοψήφια νούμερα, ανοίγοντας τον δρόμο για μόνιμες παροχές και αυξήσεις μισθών.

Τα νούμερα της επιτυχίας: Από το 24% στο 9%

Η πρόοδος που κατέγραψε η Ελλάδα την περίοδο 2019-2024 χαρακτηρίζεται ως «άλμα» από τους Ευρωπαίους αναλυτές. Η σύγκλιση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο είναι πλέον γεγονός, με τα προκαταρκτικά στοιχεία για το 2024 να τοποθετούν το κενό ΦΠΑ στο 9%, δηλαδή κάτω από τον μέσο όρο της τελευταίας διετίας στην Ευρώπη.

Σε απόλυτα μεγέθη, το κράτος έχανε 4,87 δισ. ευρώ το 2019. Το 2024, οι απώλειες περιορίστηκαν στα 2,12 δισ. ευρώ, εξοικονομώντας 2,7 δισ. ευρώ ετησίως.

Γιατί η μείωση της φοροδιαφυγής φέρνει αυξήσεις μισθών

Η σημασία αυτής της επιτυχίας δεν είναι μόνο στατιστική. Επειδή η Κομισιόν αναγνωρίζει ότι αυτά τα έσοδα είναι μόνιμου χαρακτήρα και όχι συγκυριακά, επιτρέπει στην ελληνική κυβέρνηση να τα χρησιμοποιήσει για:

• Χρηματοδότηση μόνιμων αυξήσεων σε μισθούς και συντάξεις.
• Ενίσχυση του κοινωνικού κράτους χωρίς τον κίνδυνο παραβίασης των δημοσιονομικών κανόνων της ΕΕ.
• Περαιτέρω μειώσεις φόρων για τους συνεπείς φορολογούμενους.

Τα «όπλα» κατά της φοροδιαφυγής

Η ραγδαία πτώση του κενού ΦΠΑ οφείλεται κυρίως στην ψηφιοποίηση των ελέγχων. Τα εργαλεία που έκαναν τη διαφορά είναι:

1. Διασύνδεση POS με τις ταμειακές μηχανές: Κλείδωμα των συναλλαγών σε πραγματικό χρόνο.
2. Πλατφόρμα myDATA: Ψηφιακή διαβίβαση παραστατικών.
3. Καθολική χρήση IRIS: Άμεσες πληρωμές που ενισχύουν τη διαφάνεια.
4. Ψηφιακά μέτρα ελέγχου: Στοχευμένες διασταυρώσεις από την ΑΑΔΕ.

Η Ελλάδα «πρωταθλήτρια» στην ΕΕ

Στη λίστα των χωρών με τη μεγαλύτερη μείωση κενού ΦΠΑ από το 2019, η Ελλάδα προηγείται με διαφορά, αφήνοντας πίσω της χώρες όπως η Τσεχία και η Ολλανδία.

• Ελλάδα: Μείωση 12,7 ποσοστιαίες μονάδες (έως το 2023).
• Τσεχία: Μείωση 6,6 ποσοστιαίες μονάδες.
• Αυστρία: Μείωση 5,8 ποσοστιαίες μονάδες.

Προοπτικές για το 2025

Οι αναλυτές προβλέπουν ακόμη μεγαλύτερη πτώση για το 2025.

Εκτός από την ωρίμανση των ψηφιακών μέτρων, ρόλο θα παίξει και η μείωση των συντελεστών ΦΠΑ κατά 30% σε επιπλέον 20 νησιά του Αιγαίου από την 1η Ιανουαρίου, μέτρο που αναμένεται να ενισχύσει τη φορολογική συμμόρφωση.