Όταν η φωτιά πλησίαζε τα πρώτα σπίτια των Άνω Καρνεζαίικων, κανείς δεν μπορούσε να φανταστεί πώς δύο ανθρώπινες φιγούρες – άγνωστες μεταξύ τους – θα κατέγραφαν, άθελά τους, την πιο συγκλονιστική διπλή εικόνα μιας ολόκληρης καταστροφής.
Μια ηλικιωμένη γυναίκα, σχεδόν σκυμμένη από την ηλικία και την απόγνωση, εγκαταλείπει το σπίτι της. Υποβαστάζεται από δύο άνδρες των αρχών. Το βλέμμα της δεν στρέφεται πίσω – και ίσως αυτό να πονάει περισσότερο απ’ όλα. Σαν να ξέρει ότι αυτό το σπίτι, που χτίστηκε με κόπο δεκαετιών, ίσως δεν υπάρχει όταν επιστρέψει.
Την ίδια ώρα, ένας δημοτικός υπάλληλος του Δήμου Ναυπλιέων, με το γκρέιντερ του κυριολεκτικά μέσα στις φλόγες, ανοίγει αντιπυρικές ζώνες. Δεν φορά στολή υπερήρωα. Μόνο μια φόρμα εργασίας, ένα κράνος και απίστευτο θάρρος. Η παρουσία του, η δράση του, οι αποφάσεις του, έπαιξαν καθοριστικό ρόλο ώστε η φωτιά να μην καταπιεί το χωριό.
Δύο άνθρωποι. Μία καταστροφή. Δύο διαφορετικές κατευθύνσεις: η μία προς τη σωτηρία, η άλλη προς το μέτωπο. Και οι δύο, εικόνες ανεξίτηλες.
Η φωτιά που απείλησε ανθρώπινες ζωές
Το μεσημέρι της Παρασκευής, ο ουρανός πάνω από τα Άνω Καρνεζαίικα σκουραίνει απότομα. Μέσα σε λίγες ώρες, οι δυνατοί άνεμοι μετατρέπουν μια τοπική εστία φωτιάς σε πύρινη λαίλαπα. Οι φλόγες κυκλώνουν δέντρα, χωράφια και προσεγγίζουν απειλητικά σπίτια. Ο συναγερμός ήχησε από νωρίς και το μήνυμα του 112 για προληπτική εκκένωση στάλθηκε εγκαίρως.
Το χωριό μπαίνει σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης. Οι κάτοικοι φεύγουν όπως – όπως. Πολλοί ηλικιωμένοι δεν προλαβαίνουν να πάρουν ούτε τα απαραίτητα. Ένα σεντόνι ρίχνεται στους ώμους, μια φωτογραφία, ένα φυλαχτό. Οι φλόγες τρέχουν πιο γρήγορα από τους ανθρώπους.
Η ηλικιωμένη γυναίκα που έγινε σύμβολο
Η εικόνα της γυναίκας που εγκαταλείπει το σπίτι της συγκινεί. Αν και η ίδια παραμένει ανώνυμη, τα μάτια της μίλησαν για λογαριασμό όλων: Των ηλικιωμένων που δεν θέλουν να εγκαταλείψουν όσα έχτισαν. Των ανθρώπων που χρειάζονται βοήθεια για να σωθούν. Των θυμάτων των φυσικών καταστροφών που δεν καταγράφονται μόνο με αριθμούς αλλά με συναισθήματα.
Η εικόνα της να εγκαταλείπει το σπίτι της συγκλόνισε. Δεν δείχνει δράμα. Δείχνει ήσυχη απόγνωση. Μια ανθρώπινη στιγμή που σφράγισε αυτή τη φωτιά.
Ο άνθρωπος με το γκρέιντερ
Μέσα στο χάος, κάποιος οδηγεί ένα τεράστιο κίτρινο γκρέιντερ μέσα σε θύελλα καπνού και πύρινων γλωσσών. Ο χειριστής του είναι υπάλληλος του Δήμου Ναυπλιέων. Δεν υπάρχει δίπλα του συνεργείο. Δεν υπάρχει εγγύηση ότι θα επιστρέψει. Μόνο μια εντολή: να καθαρίσει το μέτωπο, να κόψει δρόμο στη φωτιά, να προστατεύσει τα σπίτια.
Η εικόνα του, με το μηχάνημα να διασχίζει ένα απανθρακωμένο τοπίο, συγκλονίζει. Όχι μόνο για την πράξη, αλλά και για τον συμβολισμό: ένας άνθρωπος απέναντι στο ανεξέλεγκτο, ένας πολίτης-προστάτης.
Η παρέμβασή του ήταν κρίσιμη. Έκοψε τη φωτιά προτού μπει βαθιά στον οικισμό. Ήταν το ανθρώπινο ανάχωμα απέναντι στο φυσικό χάος.
Δεν ήταν μόνο ο υπάλληλος. Η Πυροσβεστική, η Αστυνομία, η Πολιτική Προστασία, οι εθελοντές, η υπηρεσία καθαριότητας, ο πρόεδρος της κοινότητας, ακόμα και κάτοικοι που δεν έφυγαν και έμειναν να δίνουν μάχη με κουβάδες και λάστιχα.
Ο Δήμαρχος Ναυπλιέων Δημήτρης Ορφανός, που δημοσιοποίησε την φωτογραφία με την γυναίκα που απομακρύνεται από το σπίτι της, σε δήλωσή του, τόνισε: «Λυπάμαι για τις υλικές ζημιές, αλλά το σημαντικότερο είναι πως δεν χάσαμε ανθρώπινες ζωές. Η αλληλεγγύη και η ταχύτητα της αντίδρασης ήταν καθοριστικές.»
Και πράγματι ήταν.
Το τοπίο σήμερα θυμίζει εγκατάλειψη: στάχτη, κορμοί που ακόμα κάπνιζουν, πεζούλες που έγιναν μαύρες, ελιές νεκρές. Μα το πιο σημαντικό: σπίτια σώθηκαν. Ανθρώπινες ζωές σώθηκαν.
Και μερικές φορές, αυτό φτάνει για να πεις ότι νικήσαμε τη φωτιά.
Η ιστορία της ηλικιωμένης γυναίκας που σώθηκε και του υπαλλήλου που έμεινε πίσω για να πολεμήσει δεν είναι απλώς δύο ανθρώπινες ιστορίες. Είναι η ψυχή της τοπικής κοινωνίας.
