Η πρόσφατη δημόσια παρέμβαση για το άνοιγμα του «φακέλου νερό» στην Αργολίδα δεν είναι απλώς μια ακόμα πολιτική τοποθέτηση στην τοπική σκακιέρα.

Του Άκη Γκάτζιου

Είναι μια ηχηρή προειδοποίηση που έρχεται να ταράξει τα λιμνάζοντα ύδατα μιας διαχείρισης που, επί δεκαετίες, μοιάζει να κινείται μεταξύ αυτοσχεδιασμού και μοιρολατρίας. Η πρόταση για τη δημιουργία ενός Ενιαίου Φορέα Διαχείρισης Υδάτων, που θα αγκαλιάζει τους μεγάλους δήμους του νομού, δεν αποτελεί πλέον μια «εναλλακτική ιδέα», αλλά μια επείγουσα αναγκαιότητα επιβίωσης.

Είναι οδυνηρά οξύμωρο να βρισκόμαστε σε μια περιοχή με το γεωλογικό και υδρολογικό πλούτο της Αργολίδας και ταυτόχρονα να συζητάμε κάθε καλοκαίρι για το φάσμα της δίψας. Η πραγματικότητα είναι αποκαλυπτική: επιφανειακά ύδατα που χάνονται στη θάλασσα λόγω έλλειψης μικρών φραγμάτων, ανεξέλεγκτη άρδευση πάνω από τις πηγές ύδρευσης και μια ενεργοβόρα διαδικασία άντλησης που επιβαρύνει δυσβάσταχτα τον πολίτη.

Το μοντέλο «ο καθένας μόνος του», όπου κάθε δήμος και κάθε ΔΕΥΑ λειτουργεί ως στεγανό διαμέρισμα, έχει κλείσει τον κύκλο του. Όταν ο υδροφόρος ορίζοντας είναι ενιαίος, η διαχείρισή του δεν μπορεί να είναι τεμαχισμένη. Είναι αδιανόητο να ποτίζονται χωράφια με τρόπο που στερεύει τις πηγές των πόλεων, αναγκάζοντας τους πολίτες να υδρεύονται το καλοκαίρι με νερά που προορίζονται αποκλειστικά για άρδευση. Αυτή η άτακτη υποκατάσταση πόρων δεν είναι διαχείριση. Είναι διαχείριση κρίσης με ημερομηνία λήξης.

Η πολιτική υπέρβαση ως μονόδρομος

Η πρόταση για σύμπραξη των ΔΕΥΑ Ναυπλίου και Άργους-Μυκηνών κάτω από μια κοινή ομπρέλα απαιτεί, πάνω από όλα, πολιτικό θάρρος. Παρά τις κατά καιρούς διαφωνίες ή τις διαφορετικές προσεγγίσεις της δημοτικής ηγεσίας, η ουσία παραμένει μία: τα προβλήματα της κλιματικής αλλαγής δεν γνωρίζουν διοικητικά όρια.
Η δημιουργία ενός ισχυρού φορέα θα μπορούσε να ξεκλειδώσει έργα πνοής που σήμερα φαντάζουν ακατόρθωτα για έναν μεμονωμένο δήμο. Η αντλησιοταμίευση στον Ανάβαλο, η επέκταση της σταγδην άρδευσης και ο εκσυγχρονισμός των δικτύων για τον περιορισμό των τεράστιων απωλειών, απαιτούν τεχνοκρατική επάρκεια και οικονομική κλίμακα που μόνο ένας ενιαίος οργανισμός μπορεί να εγγυηθεί.

Μέχρι σήμερα, ο διάλογος για τις συνενώσεις των ΔΕΥΑ αναλωνόταν συχνά σε φοβικά σύνδρομα για την απώλεια του τοπικού ελέγχου ή την τύχη των εργαζομένων. Ωστόσο, ο πραγματικός κίνδυνος δεν είναι η συνένωση, αλλά η κατάρρευση. Ο «αυτόματος πιλότος», στον οποίο αναφέρεται η πρόσφατη παρέμβαση, οδηγεί με μαθηματική ακρίβεια σε αδιέξοδο: υψηλά κόστη ενέργειας, υποβάθμιση της ποιότητας του νερού και τελικά, κοινωνική και οικονομική παρακμή της υπαίθρου.

Το νερό δεν είναι πεδίο για φτηνή αντιπολίτευση, αλλά το θεμέλιο της τοπικής ανάπτυξης. Αν δεν υπάρξει συνολικός σχεδιασμός τώρα, που ακόμα οι πηγές αντέχουν, το τίμημα στο άμεσο μέλλον θα είναι δυσβάσταχτο για όλους.

Η Αργολίδα έχει την ευκαιρία να πρωτοπορήσει, μετατρέποντας μια διαφαινόμενη κρίση σε ευκαιρία εκσυγχρονισμού. Ο «φάκελος νερό» άνοιξε και δεν πρέπει να ξανακλείσει μέχρι να δοθούν τεκμηριωμένες απαντήσεις. Ο ενιαίος φορέας δεν είναι μια γραφειοκρατική μεταρρύθμιση. Είναι η θωράκιση του τόπου απέναντι στην κλιματική απειλή και η εγγύηση ότι το πολυτιμότερο αγαθό θα παραμείνει προσβάσιμο, ποιοτικό και οικονομικό για τις επόμενες γενιές.

Η ώρα της ευθύνης έχει φτάσει. Και η ευθύνη αυτή απαιτεί να αφήσουμε πίσω τους μικροπολιτικούς εγωισμούς και να δούμε τη μεγάλη εικόνα: Μία Αργολίδα, ένας κοινός υδάτινος πόρος, μία ενιαία στρατηγική.