Το κείμενο του Φίλιππου Παπαδημητρίου με τίτλο «Άργος… ώρα μηδέν» που δημοσιεύτηκε στις 27 Νοεμβρίου 2025 (Ενημέρωση Πελοποννήσου) αποτέλεσε, για όσες/όσους παρακολουθούν τα τεκταινόμενα στην πόλη, μια ευχάριστη και εξαιρετικά διεισδυτική ματιά για πολλούς λόγους. Είναι από τα λίγα κείμενα, εδώ και πολλά χρόνια, που έχουν δημοσιευτεί από νεαρό επιστήμονα και επαγγελματία αγροτοπαραγωγό, όπως δηλώνει, με τόσο καλή στόχευση στη θεματολογία και την ανάλυση των αιτίων της παρακμής της αρχαιότερης πόλης της Ελλάδας. Είναι επίσης από τα μετρημένα στα δάχτυλα του ενός χεριού κείμενα, που εστιάζει στα οικονομικά μεγέθη και τις παραγωγικές δυνατότητες της πόλης, αφήνοντας στην άκρη τις «πολιτιστικές» φλυαρίες των (απ)ασχολούμενων με τα κοινά! Τέλος, είναι ίσως η πρώτη φορά που ένας νέος άνθρωπος τολμάει να θέσει ζητήματα αστικής συγκρότησης και ανάπτυξης χωρίς να φοβάται να δει κατάματα την αλήθεια: το Άργος είναι μια εξαιρετικά άσχημη πόλη! Γι’ αυτούς και πολλούς άλλους λόγους το κείμενο του κ. Φ. Παπαδημητρίου πρέπει να διαβαστεί, να αναλυθεί και τα σημεία του να γίνουν αντικείμενο έρευνας και διαλόγου, μαζί με άλλες σοβαρές τοποθετήσεις, για όσες/όσους θέλουν να διαμορφώσουν ένα σοβαρό, σύγχρονο πόλο διαλόγου για την διάσωση και ανάπτυξη της άτυχης πόλης.
Συμφωνώντας πλήρως με όλα όσα γράφονται στο κείμενο και έχοντας εργαστεί και επεξεργαστεί σχετικά θέματα, θα ήθελα να συνεισφέρω στη διασωστική/αναπτυξιακή λογική του κειμένου. Εξάλλου, έχω τύχει της απαγόρευσης, από μεγαλοπαράγοντα της πόλης, του δικαιώματος «δια να ομιλώ σχετικώς» μιας και δεν είμαι γέννημα-θρέμμα του Άργους, γεγονός που δικαιολογεί ακόμη περισσότερο το «δικαιούμαι δια να ομιλώ».
Συνυπογράφω τα περί βιομηχανικού/βιοτεχνικού δυναμισμού της πόλης, κάτι που έχουμε καταδείξει και στο ιστορικό βάθος της αργειακής ταυτότητας. Επομένως, ο εμπορικός και βιοτεχνικός/βιομηχανικός χαρακτήρας της πόλης έπρεπε να βρίσκεται στις προτεραιότητες κάθε δημοτικής αρχής με συγκεκριμένες δράσεις, πολιτικές και πρωτοβουλίες. Η απουσία οράματος, προγραμματισμού και θέλησης πραγματικής συνεργασίας με τους οικονομικούς/παραγωγικούς φορείς, διαμορφώνει την τελματώδη, αντι-αναπτυξιακή κατάσταση που βιώνει, χρόνια τώρα. η πόλη και την οδηγεί στον όλο και μεγαλύτερο μαρασμό.
Θα προσθέσω απλά και με την επιμονή των όσων έχω υποστηρίξει όλα αυτά τα χρόνια, πως ο εξωστρεφής πολιτισμικός προσανατολισμός της πόλης μπορεί να αποτελέσει, ταυτόχρονα και παράλληλα με τον οικονομικό, έναν σημαντικό μηχανισμό σύγχρονου αστικού μετασχηματισμού φέρνοντας την πόλη στο διεθνές προσκήνιο όχι ως μίζερο χωριό (περιγραφές τουριστικών οδηγών), αλλά ως χώρο με ιδιαίτερη αρχαιολογική και πολιτισμική ταυτότητα. Η πόλη έχει, ακόμη και σήμερα, κλειδαμπαρωμένες τις πόρτες της στον κόσμο. Δυστυχώς, το άνοιγμα στον κόσμο που ξεκίνησε με τις πρωτοβουλίες του αείμνηστου Δημάρχου Δημ. Παπανικολάου (Δίκτυο 10 αρχαιότερων πόλεων, αδελφοποιήσεις με ευρωπαϊκές πόλεις, κ.ά.) έμεινε ανολοκλήρωτο και ανεκμετάλλευτο. Η οποιαδήποτε εκφρασμένη ιδέα ή πρόγραμμα (πολλές είχαν δημοσιευτεί στην «Αργειακή Γη», όπως η ενοποίηση των αρχαιολογικών χώρων…) θάφτηκαν κυριολεκτικά κάτω από τα μπάζα της δεκαπενταετούς αρχαιολατρικής αερολογίας και δεν φαίνεται καμία ελπίδα για κάτι καλύτερο. Και άλλες πόλεις είναι άσχημες (π.χ. Θήβα) αλλά κάνουν σημαντικές προσπάθειες για την ανάδειξη της πολιτισμική τους ταυτότητας, αλλάζοντας ταυτόχρονα και τον αστικό τους σχεδιασμό. Οι «ηγεσίες» του Άργους μην έχοντας την αίσθηση του ιστορικού/αρχαιολογικού χρυσορυχείου το οποίο διευθύνουν, αναλώθηκαν σε ασήμαντες και απαίδευτες διεκδικήσεις όπως εκείνη για την ίδρυση Πανεπιστημιακής Σχολής, όταν μπροστά τους υπήρχαν έτοιμοι μηχανισμοί ανάδειξης της ταυτότητας της πόλης και προσέλκυσης Ελλήνων και ξένων επισκεπτών. Μερικά ενδεικτικά παραδείγματα:
- Τον Μάρτιο 2022 τρεις αρχαιολογικές σχολές (Γαλλική, Αγγλική, Αμερικανική) συναντιούνται στην Αθήνα σε ένα επιστημονικό τριήμερο με θέμα το Άργος. Θα μπορούσε να είχε γίνει στο Άργος, αλλά κανείς στην πόλη δεν πήρε μυρουδιά! ( για περισσότερα: https:// argolikivivliothiki .gr/2022/05/04/argos-in-history/)
- Το Άργος αποτελεί σημαντικό μέρος στα προγράμματα όλων των βαθμίδων εκπαίδευσης στην Ευρώπη και τον κόσμο. Εκατοντάδες είναι τα σχολεία και οι τουρίστες που έρχονται να δουν από κοντά τις αρχαιότητες. Τον αριθμό και την ύπαρξή τους αγνοούν παντελώς οι «υπεύθυνοι» του Δήμου. Όπως παντελώς αγνοούν τις παρουσίες φοιτητών από αμερικανικά Πανεπιστήμια όπως, για παράδειγμα, το Πανεπιστήμιο του Chicago το οποίο με επικεφαλής τον λάτρη καθηγητή της αρχαίας ελληνικής ιστορίας και του Άργους Jonathan M. Hall, στέλνει κάθε χρόνο τους φοιτητές του στην Ελλάδα και το Άργος.
- Πρόσφατα δημοσιεύτηκε στον τύπο της Αργολίδας (Αναγνώστης Πελοποννήσου) διαμαρτυρία του Προέδρου ενός μεγάλου συλλόγου της Ομογένειας (καταγωγή από το Άργος παρακαλώ!) για την άρνηση της Δημοτικής Αρχής να απαντήσει στην δωρεά πίνακα με θέμα τον αμερικανικό φιλελληνισμό που της είχε αποσταλεί και είχε παραλάβει από τον Απρίλιο 2025!
Τα ελάχιστα αυτά παραδείγματα, είναι ενδεικτικά του «αυτοδιοικητικού αυτισμού» που χαρακτηρίζει διαχρονικά τις τοπικές ηγεσίες. Κρατώντας ερμητικά κλειστές τις πύλες της πόλης, με μια στάση αυταρέσκειας η οποία οδηγεί στην ολοένα και μεγαλύτερη υποβάθμιση των έμψυχων, πολιτισμικών και τεχνικών δυνατοτήτων της, η αρχαιότερη πόλη της Ελλάδας αδυνατεί να αποτελέσει σημείο αναφοράς παρ’ ότι η κληρονομιά της είναι ασύγκριτα μεγαλύτερη από οποιαδήποτε άλλη στην ευρύτερη περιοχή της Πελοποννήσου. Κανένας καλόπιστος πολίτης δεν μειώνει τα θετικά βήματα που γίνονται σε διάφορα επίπεδα. Υπάρχει όμως η δικαιολογημένη δυσπιστία πως αρκετά από αυτά είναι μια βιτρίνα που καλύπτει το εσωτερικό κενό. Δείτε, για παράδειγμα, την πολυδιαφημισμένη ανακύκλωση στην οποία δεν γίνονται δεκτά όλα τα πλαστικά, ούτε τα χαρτιά, ούτε ακόμη και το γυαλί που θα πρέπει να είναι … πλυμένο για να το παραλάβουν! Στο μεταξύ, οι περιφερειακοί σκουπιδότοποι θεριεύουν.
Είναι πολύ σημαντικό να ακούγονται οι τεκμηριωμένες απόψεις των νέων ανθρώπων που αναζητούν νέους προσανατολισμούς για την πόλη τους. Θα ήταν επίσης σημαντικό αν οι οικονομικοί φορείς και τα πολιτικά σχήματα αντλούσαν από τις απόψεις αυτές στοιχεία ειλικρινούς διαλόγου, συμμετέχοντας σε μια μακράς πνοής διαμόρφωση στρατηγικών στόχων για την ανάταξη της πόλης. Εκτός και αν τελικά βολεύει η λογική της «στρούγκας», όπως για εκατομμυριοστή φορά μας θύμισε η πρόσφατη είσοδος της νταλίκας και το έμφραγμα στο κέντρο της πόλης.
Γιώργος Κόνδης
